Koffiekunst

Ik heb de vreemde gewoonte om kopjes koffie te fotograferen. Niet ieder kopje dat mijn lippen passeert natuurlijk, dat zou gekkenwerk zijn. Maar wel de kopjes die mooi zijn opgemaakt als ik weer eens op een van mijn favoriete hangplekken zit te drinken.

Gelukkig ben ik niet de enige met deze vreemde gewoonte. Op het blog Webdesigner depot staat een post met maar liefst 50 foto's van kunstige kopjes koffie. Zie hier. Er staan mooie ontwerpen tussen, sommige zijn ware kunststukjes. Al zijn vijftig foto's wel erg veel, want zoals iedereen weet moet je je cafeïne-intake een beetje in de gaten houden.

Met dank aan Yildiz Celie die me op de blogpost wees via twitter.

Meer koffie:

• Koffie & Jezus
• Breinkoekje Maandagblues
• Kantoorleed #101
  

Lees verder>>

Geheugen wissen

Terwijl het merendeel van de oude papieren, scripts, papers en andere papieren zaken in de vuilniszak verdwijnt, voel ik een voldaan gevoel in mijn buik.

Ik kijk terug op een rijk verleden vol pogingen, daden, triomfen en vooral ook mislukkingen. De verjaarde spullen zijn tekenen van een geschiedenis van een bezig baasje. Een verleden waarvan bepaalde elementen jarenlang weggestopt waren in de diepste krochten van mijn onderbewuste en die nu weer even aan de oppervlakte van mijn gedachtewereld drijven, maar die snel weer in de vergetelheid zullen zinken. Waar ze horen. Mijn geschiedenis zal grotendeels worden afgesloten op het moment dat de vuilnisman de rommel op komt halen. Deels, want sommige dingen zal ik bij me houden tot het graf. Sommige artefacten zijn immers te leuk om weg te gooien. Geschreven teksten uit Amerika, het script en draaiboek van mijn eerste korte film op de HKU, een paar oude foto's, dagboeken en natuurlijk een flinke doos met andere positieve herinneringen.

Het verleden mag dan een fundament zijn waarop het heden staat en waarop we de toekomst bouwen, niet ieder schroefje, stukje en dwarsbalkje waaruit dit fundament is opgebouwd hoeft bekend te zijn. Daar is simpelweg geen ruimte voor in mijn hoofd. Liever richt ik me op het heden en het later, want daarin schuilt het echte avontuur.

Lees verder>>

Mignola komt naar Breda

Het lijkt nog ver weg dat 2010, maar voordat je het weet is het weer maart en vindt de tweede editie van de Stripbeurs Breda plaats. De organisatie heeft alvast een paar namen bekend gemaakt van stripmakers die aanwezig zullen zijn. Zet ze alvast in je agenda.

Allereerst is dat de nieuwe tekenaar van Lucky Luke, Achdé, die ook de festivalposter heeft getekend. Op scenario van Laurent Gerra voltooide Achdé onlangs een derde verhaal van Lucky Luke, De man van Washington.

Hellboy
De tweede striplegende die heeft toegezegd naar Breda te komen is Mike Mignola, de tekenaar van Hellboy. Met zijn creatie Hellboy en zijn minimalistische tekenstijl heeft hij aan de Amerikaanse comic-scene een geheel nieuwe richting gegeven. Mignola heeft inmiddels 12 Eisner Awards op zijn naam staan en is naast striptekenaar en schrijver ook betrokken bij diverse filmprojecten zoals de film The Hobbit van Guillermo del Toro. Maar dat laatste zullen we hem maar niet kwalijk nemen.

De Stripbeurs Breda zal plaatsvinden op 6 & 7 maart in het Racketcentrum in Breda. Maar eerst hebben we natuurlijk nog de Stripdagen in Houten waar de Zone 5300-redactie een feestje gaat bouwen in verband met het 15-jarig bestaan van het magazine, en op Strip Turnhout later dit jaar.

Dit stukje staat ook op het stripblog van Zone 5300.

Lees verder>>

'Groningen heeft alles!'

In de serie Hollandse Wereldsteden vandaag een gastbijdrage van Manouk, die al eerder dit relaas over de Goedheiligman bijdroeg en tegenwoordig op haar eigen webstek Veel liefs, Suuz blogt. Manouk woont en werkt in Groningen en vond het eens tijd om te laten weten hoe leuk die stad eigenlijk is.

Groningen heeft alles. De geur van verse shag drijft door het open raam naar binnen. Onwillekeurig adem ik diep in. Het ruikt niet echt lekker, ook niet echt vies, maar het is heel kenmerkend voor Groningen. In dit deel van de stad kun je regelmatig de oude tabakfabriek ruiken die hier staat. Op het witte gebouw kun je nog net de in zwart geschilderde naam lezen. Geen lichtreclame, niet eens een houten bord. Gewoon een vervaagde naam op een stenen muur.

In het zicht van de oude tabakfabriek staat een gebouw dat past in het rijtje van meest vooruitstrevende, spraakmakende en innovatieve gebouwen ter wereld: Het Groninger Museum. Het is ontworpen door o.a. Alessandro Mendini en dat is te zien. Het kleurige, bijzondere gebouw lijkt op het water te drijven en omsluit aan twee kanten de Museumbrug. Het is een gebouw met heftige vormen en kleuren, waarvan de gouden toren (daar waar de schilderijen opgeslagen worden) de blikvanger is.

Recht tegenover de lichtblauwe Museumbrug ligt het statige, rode Station. Ons station heeft iets weg van de stijl van de art nouveau en is voorzien van de nieuwste technische snufjes. De pijlers waar het dak boven de sporen op rust zijn van glimmend donkergroen staal en voorzien van subtiele lijnen en krullen. De stationshal zelf is adembenemend en galmt zo heftig als alleen een hoge stenen stationshal kan galmen. Boven de deuren naar de gang hangen beschilderde bordjes met 'wachtkamer 1e klas' en dergelijke. De twaalf houten toegangsdeuren rammelen als een oude trein wanneer ze automatisch voor de reizigers opengaan.

De dames en heren die vroeger in de wachtkamers zaten, droegen valiezen bij zich en geen koffers. In de hal kun je het leer nog bijna ruiken. Op de perrons ruikt het in veel gevallen naar patat en lekkere broodjes. Enkele duiven scharrelen op de grond, maar dat deden ze vroeger vast ook al.

Groningen is zo'n stad waar straten en pleinen belegd worden met gladde, hobbelige keitjes zodat de gebouwen en het water er omheen extra mooi uitkomen. In 'mijn' stad staat de kerk nog midden in het centrum: de Martinitoren is het kompas voor veel bezoekers. Bovendien is alles dichtbij: op de fiets kun je de verste uithoeken bereiken binnen twintig minuten. Eigenlijk is Groningen een stad met de charme van een oud dorp.

Deze dorpse stad is kleurrijk en fascinerend. De Vismarkt is groter dan de Grote Markt, de bank is gevestigd in een donker, natuurstenen gebouw en de A-kerk is het meest geziene maar minst bezochte gebouw van de stad. Achter prachtig gerestaureerde voorgevels schuilen hypermoderne internetbedrijfjes en aan de smalle eenrichtingstraatjes langs het water zitten de meest hippe winkeltjes, waarvan ik nooit zeker weet welke de kapper is en welke de 'lifestyleshop'.

De straten zijn geel of glimmend grijsgroen, het water sabbelt rustig aan de kades en zelfs als de lucht loodgrijs is, stralen de rode en witte gebouwen warmte uit. Zelfs wanneer de wind snijdt en de regen mijn gezicht striemt, waan ik me veilig in de binnenstad.

Lees ook:

• Waarom Amsterdam geen wereldstad is
  

Lees verder>>

'Durf te falen'

The one lesson that Straczynski wanted to impart [...] was that people shouldn't be afraid of failure. "We are all failure-averse," said Straczynski. "What you're afraid of holds you back. And all you can do to get over it is to go and do the damn thing!"

"In conclusion, I want to reinforce to everyone in here, you're all eccentric or else you wouldn't be here. Listen to the quiet turning of your considered conscience. Everything else is a lie."

(Film-, tv- en stripauteur J. Michael Straczynski tijdens de San Diego Comic-Con International.
Bron: CBR.

(Zo nu en dan vind ik het leuk om uitspraken die mij inspireren op dit blog te publiceren.)

Lees verder>>

Video: Dan Slott praat over Amazing Spiderman #600

Kijk, dat zien we graag: stripmakers die enthousiast praten over hun werk. Dan Slott is een van de vaste schrijvers van Amazing Spiderman. Hij praat in zijn eerste vlog over de mijlpaal Amazing Spiderman #600 waarvoor hij het hoofdverhaal schreef, dat in beeld werd gebracht door John Romita jr. en inkter Klaus Janson. Romita jr is een van de beste tekenaars die Spidey ooit op papier zette.

Wat zo grappig is aan deze ludieke video is Slotts enthousiasme voor zijn werk en zijn liefde voor het personage. Hij was van kinds af aan al gek op Spiderman en laat in een aandoenlijk moment een paar items uit zijn speelgoedcollectie zien. De nerds nemen de stripindustrie bijkans over.

Amazing Spider-Man #600 ligt reeds in de winkels. Het jubileumnummer staat traditiegetrouw vol met schokkende gebeurtenissen. Behalve de terugkeer van Doc Ock wiens laatste dagen geteld lijken te zijn is de andere grote gebeurtenis de bruiloft van tante May en de vader van JJ Jameson. (En oh ja: Mary Jane komt terug, maar daar schreef ik eerder al over.) De comic bevat verder nog enkele korte verhalen, waarvan 'Identity crisis' werd geschreven door de geestelijk vader van Spidey, Stan Lee himself.

Wat mij betreft genoeg redenen om de (online) stripwinkel te bezoeken. Wat ik nu meteen ook maar ga doen.

Cover design AMS 600 door John Romita jr.

Meer Dan Slott? Lees hier een Q&A op Marvel.com.

En hier een uitgebreide recensie van dit nummer op Spiderman Crawlspace.

Lees verder>>

Breinkoekje: Music?

Ik
mis
de
'M'
in
MTV.

Lees verder>>

Leeg fotoalbum (2)

Boven en onder de muren van de Melkweg, Amsterdam.

Eerste verdieping van The ABC Amsterdam.

Voor een verdere toelichting zie hier.

Lees verder>>

De nieuwe bewoonster op bezoek

Het volgende deel uit de verhuissoap waaruit mijn leven deels bestaat.

Afgelopen maandag kreeg ik bezoek van de nieuwe, jonge bewoonster. Tenminste, ze kwam mijn huurappartement inspecteren om te zien of het iets voor haar was. Ze had voor de gelegenheid haar ouders meegenomen.

Voor mij is het de eerste keer dat ik met zoveel officieel gedoe een huis moet overdragen. Twee weken geleden kwam een inspecteur van de verhuurder al in kaart brengen hoe het huis ermee voorstaat. Meewarig keek hij rond en noteerde hij met een potlood wat er allemaal opgeruimd, schoongemaakt en vervangen diende te worden. Gelukkig bleek de lijst met mijn taken niet te lang, al was de man wel bijzonder gebrand op het feit dat alles klinisch schoon diende te zijn. De vorige keer dat ik een eigen huis uit ging was in Berkeley. Daar viel toen heel weinig aan te doen of aan te verhuizen: ik had maanden in een karige, euh, ik bedoel boheemse inrichting geleefd. Behalve een bed, een tafel en een stoel en een kartonnen doos die als boekenkast diende, bezat ik niet veel. De 12 jaar dat ik in mijn huidige huis vertoefde verzamelde ik veel spullen en aan het huis is te zien dat er geleefd is.

En nu kwam de potentiële nieuwe bewoonster eens kijken. Die was er al snel uit en zag het appartement wel zitten. Als jonge starter is het dan ook een prima woning. Middenin de binnenstad waar alles dichtbij is, en temidden jongelui van haar leeftijd. Ik heb als bewoner wat dat betreft allang de houdbaarheidsdatum overschreden.

Nadat haar vader nog eens kritisch met zijn timmermansoog (hij is timmerman) de kamers had doorlopen en zijn eigen lijstje met opmerkingen had volgeschreven, was het tijd om zaken te doen. Ik zag al een tijdje op tegen het feit dat er een wasmachine, een zware koelkast en fornuis naar beneden gesjouwd moesten worden om uiteindelijk van de stoep te verdwijnen in de vuilniswagen of het busje van de tweedehands winkel, want niets zou naar het nieuwe huis gaan. Ik zag me zelf al sjouwen en puffen, vier trappen af. Tot mijn grote verbazing kon ik de apparatuur aan de nieuwe bewoonster kwijt. Sterker nog: het tapijt en zeil konden ook rustig blijven liggen waar ze lagen.

De loodzware tv was haar te groot – maar ja, je kunt niet alles hebben.

Toch zal ik hem gaan missen: mijn trouwe wasmachine die nooit te beroerd was om zich over mijn vuile kleren te ontfermen. Het gaat je goed, wasmachine! Which reminds me dat ik er nog een wasje uit moet halen.

Lees ook (of niet, mag je helemaal zelf weten ;):

• Huur opgezegd
• 200 kilo meubels
  

Lees verder>>

Leeg fotoalbum

Ik plak al jaren geen foto's meer in. Dat komt natuurlijk doordat ik tegenwoordig alles digitaal schiet. Toch was het vroeger ook een klusje dat vaak bleef liggen.

Zo moet ik bijvoorbeeld nog steeds mijn foto's van mijn verblijf in Amerika (1995-1996) inplakken. That's never gonna happen.

Toch maak ik bergen foto's. Veel meer dan voorheen, maar dan vooral met mijn telefoontje en meestal voor een blogpost. De map met fotobestanden puilt aardig uit, want ik gooi zelden iets weg. Soms is het ook wel fijn om door de map te bladeren: het brengt herinneringen terug van vergeten momenten. Dat geldt ook voor de minder geslaagde foto's, hoewel ik van de week toch eens de tijd nam om mislukkingen uit het virtuele geheugen te wissen.

Hieronder een reeks plaatjes die ik in het afgelopen jaar maakte en die ik tijdens het opruimen tegenkwam en wel het bewaren waard vond.

Later meer...

Lees verder>>

(pretvertorial) 15 jaar Zone 5300!

Even een pretvertorial tussendoor. De 86e editie van Zone 5300, tijdschrift voor Strips, Cultuur & Curiosa ligt nu namelijk te koop in geselecteerde boek- en striphandels, en via www.zone5300.nl. Ook bestaat de Zone in oktober 15 jaar, een leeftijd die nooit eerder werd bereikt door een alternatief striptijdschrift.

Een stukje geschiedenis
Zone 5300 werd in oktober 1994 opgericht door striptekenaar Robert van der Kroft en illustrator Tonio van Vugt. De ondertitel van het tijdschrift luidde vanaf het eerste nummer 'strips, cultuur en curiosa', en van die formule is in 15 jaar niet afgeweken.
Zone 5300 presenteert een doordachte selectie van de nationale en internationale alternatieve strips. Het tijdschrift betekende een doorbraak voor veel tekenaars, onder wie Gummbah, Erik Kriek (Gutsman), Reid, Geleijnse & Van Tol (Fokke & Sukke) en Matthias Giesen. Naast strips besteedt Zone 5300 ook veel aandacht aan verwante zaken als muziek, literatuur, film, dvd, games, kunst en B- en C-cultuur door middel van interviews, artikelen, recensies en columns.

Het verjaardagsfeestje van Zone 5300 wordt uitgebreid gevierd op De Stripdagen in Expo Houten in het weekend van 26 en 27 september, waar ook het jubileumnummer zal worden gepresenteerd. Op zaterdag 7 november neemt Zone 5300 als vanouds deel aan het Lezersfeest in de Centrale Bibliotheek Rotterdam. Later dit jaar zal ook een Vlaanderen-special verschijnen, waarin Zone 5300 de hedendaagse (alternatieve) Vlaamse stripwereld voor het voetlicht brengt. Ter gelegenheid van het 15-jarig bestaan start Zone 5300 ook een albumreeks: Collectie Zone 5300. Het eerste boek in de reeks is Cowboy John van Jan Vriends, dat eerder in Zone 5300 gepubliceerde strips bundelt met een flink aantal nieuwe pagina's en vele extra's. Het boek zal in september op de markt komen.

De zomereditie van de Zone bevat onder andere de strip 'Holland Dada Tour', een bijzonder eerbetoon van de Noor Lars Fiske aan de avant-gardekunstenaars Theo van Doesburg en Kurt Schwitters, die in 1923 ons landje wakker schudden met een serie dadaïstische performances. Het verhaal is een voorproefje van een graphic novel over Kurt Schwitters. Lars Fiske tekende ook speciaal voor Zone 5300 de 'Stijl'volle cover. Verder brengen Peter Pontiac en en Eric van der Heijden een eerbetoon aan The Cramps, een interview met stereofotograaf annex kunstenaar Wim van Egmond, die zich heeft gespecialiseerd in voor het oog nauwelijks waarneembare organismen (het seksleven van het roeipootkreeftje!) en laat stripmaker Milan Hulsing van zich horen met De verzamelaar verzameld, een bijzonder sfeervol griezelverhaal over obsessieve, nietsontziende verzamelwoede.

Zo, genoeg promopraat weer. Nu weer door met de orde van de dag.

Lees verder>>

Ingelijfd bij het Agentschap van Zone 5300

Als freelancer moet je vaak zelf zorgen dat je opdrachten hebt. Geen opdrachten betekent geen inkomen. Het kan dan handig zijn om je aan te sluiten bij een collectief of een agentschap.

Nu werk ik af en toe samen met vaste partners naast de soloprojecten die ik doe. Het leek me daarnaast een goed idee om me aan te sluiten bij het Zone 5300 Agentschap. Via een agentschap kunnen immers leuke opdrachten binnenkomen en je profileert je tot een potentiële clientèle die je anders wellicht niet zou bereiken.

Mijn keuze voor het Zone 5300 Agentschap is een logische aangezien ik schrijf voor het strip- en filmblog van de Zone-site en er ook epistels van mijn hand in het magazine verschijnen. Daarbij bestaat het agentschap uit een stel professionals waar je ook nog eens heel aardig een kop koffie mee kunt drinken. En da's ook niet onbelangrijk. Het Agentschap bestaat sinds 2007 en er zitten kunstenaars en stripmakers als Albo Helm, Dio, Wasco, Robert van Raffe, Tonio van Vugt, Sandra de Haan en Merel Barends bij. Ik bevind mij dus in goed gezelschap.

Vandaag ging mijn profielpagina online. Voorbeelden van schrijfwerk komen er nog bij te staan. Voorlopig geeft de pagina een aardig overzicht van de video's die ik heb gemaakt. Ik ben in ieder geval zeer in mijn nopjes met mijn plekje op de webstek van het agentschap.

Overigens ben ik ook nog steeds rechtstreeks in te huren voor een boeiende video, een interessant interview of een intrigerend achtergrondartikel over media en cultuur.

Lees verder>>

Verbale Jezus-spam

'Vrijheid van meningsuiting' denk ik op het moment dat ik bijna het foldertje door de strot van de prediker wil duwen om hem te doen zwijgen.

Lief en ik zitten in Metro 54 richting Ikea Amsterdam. Het is maandagochtend en ik kijk niet uit naar het banjeren door Neerlands grootste bouwpakkettenaanbieder. Ons overleg wordt gestokt door een straatmuzikant die een niet-onaardige, maar zeker ongewenste versie van een nummer van Paul Simon ten gehore brengt. Kan gebeuren. Die jongen wil ook gewoon een paar centen verdienen. Lief en ik wachten tot het nummer voorbij is en de muzikant met zijn pet rondgaat.

We willen verder bespreken waar we allemaal naar moeten gaan kijken bij Ikea. Opeens staat er iemand anders op. 'We have enjoyed some lovely music. Now it's time to enjoy life. We must celebrate life!' zegt een zwarte predikant. Hij gebruikt de interruptie van de muzikant, nee, kaapt deze om een verhaal af te steken over zijn favoriete zoon van God. Het sprookjesverhaal over de zogenaamde redder van de mensheid. Op maandagochtend. Voor de koffie. Terwijl het bloed in mijn aderen begint te koken deelt een handlangster van de man folders uit over de sekte waartoe ze behoren.

Op maandagochtend. Voor de koffie.

Ik zit er niet op te wachten. Op die dwaallichten die met een zaklamp in het diepste van hun depressie het Licht vinden en zich genoodzaakt voelen hun ontdekking met de rest van de wereld te delen. Ik voel me gevangen, want kan geen kant op. De metro raast door, net als de man. (Goed, ik zou natuurlijk in een ander rijtuig kunnen gaan zitten, maar ik vind eigenlijk dat dit niet zou moeten. Ik weiger nog langer te wijken voor een stelletje reli-fanatisten.)

Ook dát is vrijheid van meningsuiting, denk ik eerst. Maar ik ervaar het als verbale spam. Een reclame-uiting voor een product waar ik geen boodschap aan heb. (God is net zo goed een product dat verkocht wordt door een fabrikant, de kerk, als een telefoonabonnement van een provider. Met dit verschil dat er aan de andere kant van de telefoonlijn waarschijnlijk wel wordt opgenomen en je met bidden een dode lijn krijgt, tenzij je al stemmetjes in je hoofd hoorde.) Knevel kan ik wegzappen als ik wil, het CDA negeren, Jehova's kan ik voor een dichte deur laten staan. Maar nu is mijn enige hoop de bewaker van de metro. Die zal vast vriendelijk doch dringend vragen of de man zijn ratelende mond wil houden. Maar de bewaker blijft zitten. Sterker nog: hij heeft hetzelfde sprookjesboek gelezen en gaat met de prediker in discussie over bepaalde teksten.

Terwijl de twee heren als oude wijven doorkletsen over paragraaf dit en resurrectie dat, begrijp ik beter waarom de atheïsten in dit jaar van Darwin (voor eens en voor altijd?) de strijd aangaan tegen het religieuze klootjesvolk. Het is mooi geweest, die Jezus-spam. Ga je eigen heil maar regelen, val ons er niet meer mee lastig. De ervaring wijst uit dat het onbegonnen werk is om dat soort lui te overtuigen, maar bij zo'n prediker op de muteknop kunnen drukken zou al uitkomst bieden. Soms moet je kwaad met kwaad bestrijden: de volgende keer als ik de predikant tegenkom zal ik tegenover hem gaan staan en een verhaal over Harry Potter afsteken. Ook een fantastisch figuur uit een sprookjesboek die veel followers heeft.

Gelukkig is er verlossing, want station Bullewijk komt in zicht. Ik stap uit de metro en haal opgelucht adem. Bij Ikea heb je immers alleen met aardse zaken te maken. Maar eerst koffie.

Lees ook:

• 200 kilo meubels
• Koffie & Jezus
  
• Cartoon: Goedgelovig
• Leugen voor leugen
  

Lees verder>>

Iron Man 2: Ik heb er zin in!

Op dit moment zijn de opnames van Iron Man 2 bijna voltooid. Toch duurt het nog bijna een jaar voordat de film in de bios draait. Downey Jr. is terug en hij neemt Scarlett Johannson met zich mee.

Hoewel ik de tweets van regisseur Jon Favreau volg, probeer tot de première van Iron Man 2 zo min mogelijk mee te pikken van de berichten online, want tegenwoordig kun je over iedere wind lezen die de hoofdrolspeler laat. Sterker nog: als de derde assistent iets verkeerds gegeten heeft staat dat wel ergens op een blog. Toch kon ik mijn nieuwsgierigheid niet bedwingen toen ik vandaag een linkje zag naar de eerste foto van Scarlett Johannson als Black Widow. Ziet er goed uit die Johansson.

Sowieso vind ik dit een erg leuke actrice. Ze stal mijn hart in Lost in Translation en speelde daarna ook nog erg verdienstelijk in een aantal films. Leuke, niet sexy rol in Ghost World bijvoorbeeld. En in Vicky Cristina Barcelona was zij voor mij een van de weinige lichtpuntjes in het verder vergezochte verhaal van Woody Allen. (Wat was Penelope Cruz irritant in die film trouwens.)

Scarlett in Ghost World.

Scarlett in Lost in Translation.

Maar goed, de echte ster van Iron Man is natuurlijk de onovertroffen Robert Downey Jr. Perfect gecast als Tony Stark – dat harnas zat hem in deel als gegoten. En verder natuurlijk Samuel L. Jackson als Nick Fury. (De eerste acteur die Nick Fury speelde was overigens niemand minder dan David Hasselhoff. Kijk maar.) Ik ben ook erg benieuwd naar wat Mickey Rourke brengt naar de Iron Man franchise. Hoewel ik The Wrestler nog niet gezien heb (schande, ik weet het) vond ik hem heel goed gecast als Marv in Sin City. Zo'n beetje de beste rol die hij sinds jaren speelde, want eerlijk gezegd ben ik nooit zo onder de indruk geweest van Rourke's acteerprestaties. (Nee, ook niet in de films die hij in de jaren tachtig maakte.)

De casting van een goede schurk is belangrijk in een superheldenfilm. Daar valt of staat de film eigenlijk mee. Kijk maar naar Spider-Man 3: Sandman was slecht uitgewerkt en bleef – ha ha – vooral los zand. Heath Ledger in The Dark Knight was een perfecte Joker en daarmee de perfecte tegenstrever voor Christian Bale.

Maar ik dwaal af. Iron Man 2: we gaan het zien. Volgend jaar. Tot die tijd kunnen we genieten van plaatjes van Scarlett.

Lees ook:

• Recensie Iron Man
• Recensie: Spiderman 3
  

Lees verder>>

Breinkoekje: Trilogie in het klein

Een
drieluik
in
twee delen.

Lees verder>>

Film State of Play: Journalist versus blogger

Gastauteur Jeroen Mirck, zelfstandig journalist en mediaspecialist, kijkt naar het conflict tussen journalist en blogger in de film State of Play. Regie: Kevin Macdonald, met: Russell Crowe, Rachel McAdams, Helen Mirren en Ben Affleck.

Gisteren zag ik de journalistieke thriller State of Play in de bioscoop. Of politieke thriller, zo u wilt. Feit is dat de film van regisseur Kevin MacDonald gaat over de wurggreep waarin politiek en journalistiek elkaar geklemd houden. Maar tegelijk worden er meer robbertjes uitgevochten in deze film: de strijd tussen journalistiek en politie (als het gaat om het achterhouden van bewijsmateriaal), maar ook de strijd tussen de journalist en de blogger van dezelfde krant. Print versus online. Journalistiek versus bloggen. Dat laatste boeit me natuurlijk enorm, als bloggende journalist. Als journalistieke blogger. Als journalist én blogger.

De onderhuidse strijd tussen journalist en blogger begint al wanneer de verlopen dagbladjournalist Cal McAffrey (Russell Crowe) heel terloops maar uitermate vilein vraagt aan zijn bloggende collega Della Frye (Rachel McAdams): 'Do you have a pen?' Nee, die heeft ze niet. Want waarom zou ze feiten opschrijven? Meningen zijn veel leuker. En zo is de toon gezet voor een film die een loflied is op het klassieke journalistieke handwerk.

Toegegeven: de tegenstellingen worden in State of Play nogal overdreven (zie ook de recensie van Cinema.nl). Hetzelfde geldt voor de karikaturale (want pinnige) hoofdredactrice, vertolkt door Helen Mirren, die om haar krant te redden liever een gemankeerde primeur wil brengen dan geen primeur. Uiteindelijk komt het allemaal goed, want de journalist krijgt de blogger zo ver om mee te werken aan het onderzoek naar de overspel-case van congreslid Stephen Collins (Ben Affleck), die onder druk lijkt te worden gezet door de wapenindustrie die hij via een commissie probeert te controleren.

Blogger Della ontpopt zich tot een prima journaliste, maar uiteindelijk is het natuurlijk toch de geroutineerde verslaggever McAffrey die de beslissende informatie over zijn politieke vriend Collins boven water haalt. Dat leidt trouwens tot een prachtige monoloog over de lastige vriendschap tussen journalisten en politici, als Collins gefrustreerd uitroept:

'You’re just seeking the truth. You’re a truth seeker. You can’t help it, that is just who you are. You’re such a hypocrite. You’re not interested in me. You come in here, it’s all about you and you getting your story. I trusted you. You’re my friend! You were supposed to be my friend anyway.'

De film sluit af met een aftiteling die bestaat uit shots van het complete procédé dat een krant doormaakt van drukpers tot distributie naar de kiosk. Print wint dus. Een beetje naïef, want de werkelijkheid - waarin kranten smalend dode bomen worden genoemd - is heel anders. In die realiteit had blogger Della niet tegen het einde van de film lopen verzuchten dat echte primeurs toch eigenlijk op papier moeten worden gedrukt en gelezen. Die andere wereld zien we vast nog terug in een sequel: State of Play, Print Revisited.

Deze recensie staat ook op JeroenMirck.nl - de webstek van, je raadt het al, Jeroen Mirck.

Lees verder>>

200 kilo meubels

We zijn het huis aan het verbouwen. En wie zijn huis verbouwt, komt al snel een keer in de Ikea terecht.

Vorige week was ik maar liefst twee keer in het bouwpakketparadijs. Maandag om meubels te bekijken, te testen en ideeën op te doen. Je kunt immers in zo'n gids bladeren tot je een ons weegt, voor de Billy staan en het hout aanraken doet je pas beseffen wat je in handen hebt.

Zondag waren we weer in de Ikea om de uitgekozen meubels daadwerkelijk te halen. Wat een hel was dat: heel Nederland was er die regenachtige middag op uit getrokken om de Ikea in Amsterdam te bezoeken. Er was een aantal artikelen voor de helft van de prijs, dus die fantasieloze Hollanders die toch niet weten hoe ze hun vrije zondagmiddag moeten doorbrengen, waren massaal in het overvolle filiaal van het Zweedse meubelimperium te vinden. (Het leek de Efteling in het hoogseizoen wel.)

Helaas hadden L. en ik geen keuze en begaven ons tussen de consumentenkudde in het magazijn om de spullen in te laden die op ons lijstje stonden. Alle clichés kwamen voorbij: het karretje dat een eigen willetje leek te hebben, files voor de kassa en dat ene stel plankjes dat uiteindelijk toch uit de winkel zelf gehaald moest worden, waardoor we het hele doolhof aan huiskamers, slaapkamers en keukens door konden lopen. Tegen de stroming in uiteraard.

Onsmakelijk
De koffie en Zweedse gehaktballen sloegen we over. Die hadden we maandag al geprobeerd. Geen idee waar al die lofuitingen over die gehaktballen vandaan komen, want als je vriendin doorgekauwd kauwgom aan je doorgeeft die je nog eens lekker over je tong laat rollen, dan heb je een smaakvollere bal in je mond dan de Zweedse gehaktballetjes van Ikea. Niet te vreten dus. En de koffie.. oh man, opgewarmde klei uit een beerput smaakt beter. Logisch dat het tweede kopje gratis is – het zal zelden gevuld worden. Diarree verzekerd.

Mijn eerste Ikea-ervaring, waar ik vorig jaar over schreef, was wat dat betreft een stuk positiever. Al moet ik zeggen dat ze de 200 kilo uitgekozen meubels wel snel kwamen thuisbezorgen. (De volgende keer laat ik ze echter wel tot aan de deur bezorgen, zodat ik niet zelf alle pakketten naar boven hoef te sjouwen.)

Nu maar hopen dat alles compleet is.

De komende dagen ben ik in ieder geval bezig met bouwpakketten bouwen.

Lees ook:

• Ikea ja!
• Breinkoekje: Duivels doe-het-zelfdilemma
  

Lees verder>>

Breinkoekje: Crematie

Bij leven
halfgaar
uiteindelijk
alsnog
doorbakken.

Lees verder>>

Video onthoofding Vrijheidsbeeld zorgt voor commotie

Een geblindeerde replica van het Vrijheidsbeeld wordt onthoofd en het afgezaagde hoofd wordt kapot geslagen in een video die veel weg heeft van een onthoofdingsvideo die terroristen zo graag maken.

Tussendoor zijn anti-Amerikaanse leuzen te zien als 'We don't want your freedom' en afsluitend: 'Death to America'. Het lettertype lijkt veel op dat van oude computergames. Ook de explosies aan het einde suggereren de invloed van de videogame. Kijk maar:

De video maakt handig gebruik de kracht van het beeld. Niet alleen weten de makers de snuffmovies van terroristen goed na te bootsen, ook het afhakken van het hoofd van het symbool der vrijheid is rechtdoorzee in zijn simpelheid. Het gebruik van game-effecten en lettertype suggereert commentaar op de Amerikaanse overheid die te pas en te onpas soldaten stuurt naar de brandhaarden in de wereld om daar als een stelletje avatars het land 'te bevrijden'. Oorlog als game dus.

De eerste keer dat ik de video zag gaf dat een onrustig gevoel, dat overigens verdween na herhaald kijken. Desalniettemin maakte deze video van onder de minuut meer indruk dan het 15 minuten durende Fitna van Wilders. Eenvoudige, krachtige symboolpolitiek.

De video werd op 4 juli, Independence Day, op YouTube gezet. Ik werd er gister via het immer boeiende New York Blog van Pascal Theunissen op geattendeerd. Daar is ook te lezen hoe de onverlaten aan het beeld kwamen – een replicatie die in het café Vox Pop in Brooklyn stond.

Volgens mij is het een kundig uitgevoerde studentengrap. Iets wat sommige commentatoren ook denken, zoals buckOne:

'I'm willing to bet that this was done by some dumb ass local teenagers. This has no signs of being terrorist related. So, calm your horses. It's a ridiculous act either way, though.'

Anderen reageren minder, uhm hoe zal ik het zeggen, genuanceerd:

milehigh587: 'Muslim talent at its best. No wonder we kill them.'

En zo gaat het nog ruim 800 comments door, want zoals gebruikelijk bij dit soort zaken lopen emoties hoog op en is een reactie geschreven voordat er ook maar enige bezinning plaastvindt.

Het MSNBC-nieuws maakte een item over de video:

Wat denk jij? Hoax of een serieus bedoeld stukje terroristencinema?

Lees ook:

• Internetvideo op voorraad
• Een nadere blik op het video-interview met de directeur van het Stripmuseum
• Ghostbusters game en fanfilm
  

Lees verder>>

Een nadere blik op het video-interview directeur Stripmuseum

Albert Kraai, de vestigingsmanager/directeur van het Stripmuseum in Groningen, is geïnterviewd door Volkskrant Banen in de serie De jongste van Nederland. Kraai is met 32 jaar immers de jongste museumdirecteur van het land. Journaliste Annette Posthumus maakte er ook een videootje bij.

Het is natuurlijk een trend onder redacties dat er tegenwoordig ook video bij gemaakt moet worden. Het internet vereist bewegende beelden. En door een reclamespot in de preroll te stoppen verdient de krant er ook nog wat aan ook. In plaats van dat men de moeite neemt een professional voor de videocontent in te huren, worden de videoreportages vaak door de redacteuren zelf gemaakt na een snelle weekendcursus 'Hoe maak je een video'. Het gevolg is veelal saaie, slechte video's waarin de mogelijkheden van het medium tot aan een minimum worden gebruikt.

Dat valt op het eerste gezicht wel mee met de video van Posthumus. Ze laat veel zien van het Stripmuseum. De video geeft een aardig beeld van wat het museum te bieden heeft wat betreft de exposities en de interactie die er met het publiek gezocht wordt. Het is leuk om de installatie van Sigmund te zien, toch een van de trekpleisters op dit moment. Schrijnend is het feit dat we een nagenoeg lege museumvloer zien. Waar zijn de bezoekers? De museumdirecteur moet zelf een onderdeel van de expositie demonstreren waar kinderen een tekenfilmpje kunnen maken, want geen kind te bekennen in het museum. Dat is in ieder geval al slechte reclame voor het museum.

Vanuit journalistiek oogpunt gezien stelt de video niet veel voor. Aangezien de video op de site middenin het geschreven artikel staat ingevoegd, kunnen we aannemen dat het als bijproduct bedoeld is en dat het zwaartepunt van informatievoorziening ligt bij de geschreven tekst. (Tot mijn verbazing wordt de video elders op de site ook solo aangeboden.) Als losstaande reportage schiet het werkje immers danig tekort, want die paar quotes van Kraai die tussen de sfeerbeelden gemonteerd zijn mag geen volwaardig interview genoemd worden. De quotes die er in de video voorkomen zijn onvolledig en daardoor loos. Ik citeer Kraai even: "Je ziet dat het nu weer beter gaat met de strip. Er worden meer albums uitgegeven dan ooit tevoren en na een aantal moeilijke jaren is de strip weer op weg naar boven." Interessant, kun je dat toelichten, want het feit dat er meer albums worden uitgeven betekent immers niet dat er meer verkocht worden?

Kraai legt het niet uit en vervolgt: "Een op de drie boeken in België die verkocht worden is een stripalbum, daar kunnen wij als Nederlanders niet aantippen." Dus het gaat niet goed met de Nederlandse strip? Wat bedoelt hij nu precies? Ik ga ervan uit dat Kraai weet waar hij het over heeft, want tja, hij is de directeur/vestigingsmanager van het Nederlands Stripmuseum, maar door de manier waarop het interview gemonteerd is, lijkt dat niet het geval te zijn. Na de korte demonstratie tekenfilm maken volgt nog iets over het museum als experience. Hoewel aan het begin van de video de vraag in beeld kwam, wordt dit nu volledig losgelaten. Dit is niet alleen een stijlbreuk, de laatste quotes lijken hierdoor nog meer los zand; de video lijkt hierdoor minder gestructureerd.

Daarbij ontkrachten de beelden Kraais uitspraak dat het museum een experience moet zijn. Dat het museum opwindende experiences biedt, is niet echt aan Kraais gezicht af te lezen als hij de diagnose van Sigmund te horen krijgt. Wederom was het beter geweest als een bezoeker hiervoor model had gestaan dan Kraai zelf.

Tot slot nog een brandende vraag: waarom worden er altijd van die lullige muziekjes gebruikt als het om strips gaat? Zo halen we het genre nooit los van het kinderlijke imago. Goede pr verzorgen voor het genre is natuurlijk niet de taak van de journalist, wel een goed item afleveren. Ook daarin valt mijns inziens dus nog wat aan te verbeteren.

Lees verder>>

Verslaafd aan twitter?

Ben ik verslaafd aan Twitter? Mwa, valt wel mee. Zojuist een 'test' ingevuld op Theoatmeal.com/ en daar kwam het volgende uit:

Created by The Oatmeal

53%. Dat noem ik nog geen verslaving. Natuurlijk is het onzin zo'n test, want wat zijn de parameters die ten grondslag aan de vragen liggen? Amusant is het wel. Evenals Twitter. Al log ik soms dagen niet in en zet ik de stroom aan stemmen en uitspraken uit als hij te veel afleidt van mijn werk. En nee, ik twitter niet op de wc en produceer dus geen tweets waar een luchtje aan zit.

Je moet het ook allemaal niet te serieus nemen, dat Twitteren. Handig is het soms wel. Om bijvoorbeeld snel antwoord op bepaalde vragen te krijgen of om een herdenkingsbijeenkomst van een dode popster op te laten luisteren met snedig commentaar van Twittergebruikers. ('King of Poep' vond ik de leukste tweet in de afgelopen dagen.)

Sommige mensen kunnen zich er echt over opwinden. Zoals vriend René van Densen, die zich via een mailtje aan compadre Jeroen Mirck uitlaatte over Neerlands snelstgroeiende babbelbox. Mirck vond het mailtje interessant genoeg om hem online te zetten op zijn blog JeroenMirck.nl. Waarna Van Densen weer een reactie op zijn blog Kutbinnenlanders.nl schreef. Twitter mag dan behoorlijk mainstream aan het worden zijn (de meeste media hebben er in de afgelopen maanden genoeg aandacht aan besteed), voorlopig zijn we er niet over uitgepraat. En wie te lui is om te lezen, kan zijn lol op met de audiovariant van Twitter, Audioboo. Al lijkt dat in eerste instantie slechts een hoop gelul in de ruimte voort te brengen.

Lees ook:

• Twitter-maagd af
• Twitteren, altijd en overal
• The Dark Side of Twitter
• En toen was er Facebook
  
• No more Hyves

Lees verder>>

Breinkoekje: Duivels doe-het-zelfdilemma

Wordt
het
een
Billy
in
het
wit
of
in
berkenfineer?

Lees verder>>

Breinkoekje: RK-Priester

Vanwege
Jacksons
seksuele voorkeur
en
het
feit
dat
hij
praktisch
heilig verklaard
is
heeft
het Vaticaan
besloten
hem
postuum
tot
priester
te benoemen.

Lees verder>>

Boekrecensie: Eisner/Miller

In mei 2002 brachten Frank Miller en Charles Brownstein een weekend door bij Will Eisner in Florida. Brownstein interviewde de twee stripgiganten; de vele uren tape resulteerden in 2005 in het boek Eisner/Miller - het boek kwam een paar maanden na het overlijden van Will Eisner uit. Brownstein schreef de gesprekken op als een dialoog tussen Eisner en Miller. Eisner/Miller is een boek dat iedere stripliefhebber gelezen moet hebben.

Will Eisner is een van de pioniers in de stripwereld en werd beroemd met zijn strip The Spirit (waar Miller overigens vorig jaar een filmversie van maakte). Nadat hij jaren werkte aan instructieboeken in stripvorm, begon hij in de jaren zeventig met het maken van meer persoonlijke verhalen. Volgens de legende zou Eisner de term graphic novel hebben bedacht om zijn strip A Contract with God aan een uitgever te slijten. Geen enkele serieuze uitgever zou immers geïnteresseerd zijn in het uitgeven van een strip, maar hetzelfde werk een grafische roman noemen gaf de uitgave de nodige allure. Naast A Contract with God maakte Eisner nog andere graphic novels als The Plot en The Dreamer, wat gaat over zijn ervaringen in de stripindustrie.

Frank Miller is op zijn eigen manier een grootheid. De laatste jaren staat hij vooral bekend om zijn serie Sin City en het historische epos 300 die allebei verfilmd werden. In de vroege dagen van zijn carrière drukte Miller een nadrukkelijke stempel op superhelden als Daredevil: de reeks die hij schreef en tekende en die geïnkt werd door Klaus Janson is legendarisch. Ook blies hij Batman nieuw leven in met The Dark Knight Returns. Hierin zette Miller een cynische en fascistische versie van Batman op leeftijd neer die perfect paste in de jaren tachtig - een tijd waarin de Koude Oorlog even heel erg heet leek te worden.

Leesgenot
Het is eindeloos fascinerend om de twee grootheden uit de stripwereld met elkaar te horen converseren - en vooral ook discussiëren - over de geschiedenis van Amerikaanse comics, de invloed van nieuwe technologie op het medium en de strijd tegen censuur. Het boek is rijk aan illustraties van Miller, Eisner en andere stripmakers, bevat een aantal foto's van de gesprekken en bestaat uit korte hoofdstukken die thematisch zijn ingedeeld.

Uit de gesprekken komt duidelijk naar voren hoe verschillend de werkwijzen van Eisner en Miller zijn. Waar Eisner eerst de positie van de tekstballonnen bepaalde en, inkte om vervolgens een pagina in potlood te tekenen en te inkten, koos Miller er bijvoorbeeld bij de graphic novel Sin City: Family Values voor om eerst alle pagina's te tekenen, daarna de tekst op de pagina te inkten en dan pas de potloodtekeningen in de inkt te zetten. Het is in de kunst van het weglaten dat beide heren elkaar op het vlak van stijl ontmoetten. Eisner en Miller vinden dat je in een strip lang niet alles hoeft te tekenen - je kunt elementen suggereren, de lezer maakt het plaatje toch zelf in zijn hoofd af. In wezen is de stijl van beide stripmeesters impressionistisch. In Millers Sin City-reeks is dat goed duidelijk. Hij gebruikt een sterk zwart-wit contrast en vol silhouetten en schaduwpartijen. Vaak bevat de achtergrond slechts enkele details.

Guns for hire
Eisner en Miller waren ten tijde van het interview al jaren goed bevriend, al waren ze het lang niet altijd met elkaar eens. Juist de momenten dat ze met elkaar in discussie gaan, komt de lezer het meeste te weten over hun visie op de strip.

Over tekentechnieken kan de aspirant-stripmaker dus veel leren van Miller en Eisner. Wat betreft hun inzichten over de stripindustrie trouwens ook. Ze geven een paar goede tips over hoe je een voet tussen de deur krijgt bij uitgevers en klappen flink uit de school over de stripindustrie. Ze vertellen over hoe bitter Jack Kirby al die jaren was omdat hij vond dat Stan Lee alle credits voor hun creaties kreeg. Volgens Miller wilde Kirby ooit een boek schrijven met de titel: Excelsior, My ass!. Eisner vertelt dat in de begindagen van de comicsindustrie uitgevers oppermachtig waren. Ze wisten makkelijk de rechten te verwerven van personages. Als een stripmaker met een goed idee kwam, was hij verplicht alle rechten ervan over te dragen aan de uitgever, anders kon hij verdere opdrachten wel vergeten. Eisner was bij Bob Kane thuis toen die terugkwam met het contract dat hij had gekregen voor Batman. Het enige wat Kane voor zijn creatie terugkreeg was de belofte van werk en een afgesproken bedrag per afgeleverde pagina. Geen gouden bergen dus. Die kreeg Kane jaren later, toen hij een advocaat inschakelde. Hij kreeg nooit de rechten meer van Batman, maar werd wel financieel gecompenseerd.

De uitgevers lieten merken dat als de stripmaker slechts een gun for hire was en gemakkelijk vervangen kon worden voor een andere werker als hij niet na behoren presteerde. Volgens Eisner en Miller had dit tot gevolg dat de beroepsgroep jarenlang met een minderwaardigheidcomplex kampte. Pas in de jaren tachtig ontstond er een royaltysysteem voor stripmakers. Dit hing samen met de opkomende cultus rondom bepaalde makers zoals Frank Miller, Todd McFarlane en anderen.

Brownstein, Charles - Eisner/Miller.
Dark Horse Books - 19.95 dollar
ISBN 1-56971-755-9

Deze recensie is ook gepubliceerd op het stripblog van Zone 5300.

Lees ook:

• Leeshonger
• Barends bekijk 't: 300
  

Lees verder>>

Breinkoekje: Teveel

Na
Jacksons
overlijden
zorgden
de media
voor
een
overdosis.

Lees verder>>

Breinkoekje: Zomerhitte

En nu
ga ik
in
een
schaduwrijk
hoekje
schuilen
tot
de zomer
weer
over
is.

Lees verder>>

Interview Beeld en Geluid: Internetvideo op voorraad

Video is alom aanwezig op het internet. Het enorme aanbod geeft een goed beeld van wat de Nederlandse internetgebruiker bezighoudt en moet daarom bewaard blijven, vindt het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid. 'Binnenkort gaan we misschien ook porno archiveren.'

'Internetvideo is niet meer weg te denken uit het medialandschap. Online gebeuren er dingen die niet de reguliere media halen, maar die wel onderdeel zijn van het culturele erfgoed,' vertelt Liselotte Doeswijk die in pilot-project onderzoek doet naar internetvideo voor het Nederlands Instituut voor Beeld en Geluid. Ze kamt het internet uit op zoek naar online video's en archiveert de filmpjes die zij relevant acht.

Maar waarom moeten al die amateurfilms, reportages, videocolumns en webcamsterren eigenlijk worden bewaard? 'Als we over 50 jaar terugkijken op deze tijd moet er van onze internetcultuur een representatief beeld worden gegeven. Het is mijn taak om de interessantste ontwikkelingen op dit gebied in kaart te brengen,' vertelt Doeswijk. 'Eigenlijk vraag ik me dus af wat mensen in de toekomst zouden willen weten. Al blijft het een vorm van gokken natuurlijk. Misschien is Geert Wilders over tien jaar vergeten, maar dan is het nog steeds interessant om video's over hem te bewaren. Als je dat niet doet, dan weet je zeker dat men hem over tien jaar niet meer kent.'

Op dit moment slaat Doeswijk de video's alleen op voor het nageslacht. Ze hoopt dat een deel van het archief publiekelijk wordt gemaakt. Waarschijnlijk door middel van een tijdlijn op de site, met daarop de belangrijkste tendensen van internetvideo toegelicht met representatieve voorbeelden. 'Het hangt van de uitkomst van mijn onderzoek eind dit jaar af of Beeld en Geluid hiermee doorgaat,' zegt Doeswijk.

Als Doeswijk de tijdlijn nu zou schetsen, wat zijn dan de belangrijkste kenmerken van internetcultuur? 'Ten eerste staat er op bijna iedere website video. Tweedehands content is opmerkelijk populair. Gebruikers zetten op YouTube fragmenten van tv-programma's die ze interessant vinden en die al op UitzendingGemist.nl staan. Daarbij is er tegenwoordig geen enkele gebeurtenis die niet op video wordt vastgelegd: bij concerten houden mensen geen aanstekers, maar mobieltjes en camera's in de lucht. Grappig vind ik dat je op die video's ook te zien is hoe andere mensen het concert vastleggen.' Het zijn niet alleen amateurs die gretig gebruik maken van het medium. Tijdschriften en kranten hebben vaak een eigen verslaggever of plaatsen nieuwsvideo's van het ANP op hun site. 'Al vraag ik me af hoe goed die bekeken worden, er staan namelijk geen viewingsaantallen bij,' zegt Doeswijk.

Selectiecriteria
Doeswijk selecteert een ruim scala aan video's gemaakt door professionals en amateurs. Sinds ze februari 2008 met archiveren begon sloeg ze naar schatting zo'n duizend filmpjes op. Een klein aantal in vergelijking met het aanbod. Chad Hurley, medeoprichter van YouTube, beweerde vorig jaar nog dat er per minuut dertien uur materiaal bijkomt. Alles bewaren is onmogelijk, daarom hanteert Doeswijk een aantal selectiecriteria. Aspirant filmmakers die hun werk in het archief terug willen zien moeten video's maken die 'geil, grappig of grof zijn, want dan worden ze vaak bekeken,' zegt Doeswijk met een glimlach. Ze vervolgt: 'Of het moet een mooie, boeiende reportage zijn die opgemerkt wordt.'

Het belangrijkste criterium is dat de video's hier zijn gemaakt of Nederland als onderwerp hebben. Daarnaast is het belangrijk dat de video in kwestie prominent op het web aanwezig is en veel wordt bekeken. 'De onderwerpen moeten veel mensen bezighouden en op veel blogs en sites worden besproken. Bijvoorbeeld het Fitna-debat van vorig jaar. Mensen over de hele wereld reageerden op de video van Wilders met hun eigen filmpje. Soms vertelden ze alleen hun verhaal in de webcam, soms versneden ze beelden van Fitna met nieuwsbeelden om hun standpunt duidelijk te maken. Daar maak ik dan ook een selectie uit.' De grote videosites zoals MSN Video, 123video.nl en YouTube hebben een eigen statistiekensysteem waarmee inzichtelijk wordt hoe vaak een video bekeken is en waar veel mensen op hebben gereageerd.

Toch kijkt Doeswijk verder dan alleen naar wat de massa aangeeft. Ze selecteert bijvoorbeeld ook babyvideo's. 'Deze worden door weinig mensen bekeken, maar er zijn er heel veel en daarom belangrijk voor de representatie van het fenomeen video op internet.' Ook volgt Doeswijk specifieke makers, zoals culturele instellingen. 'Ze maken soms juweeltjes die bijna niemand kent.'

Porno
Doeswijk zette samen met een programmeur de database voor het videoarchief op. Ze noteert hierin onder meer de titel, het genre en de makers. Daarbij schrijft ze ook waarom de video is bewaard. Dat laatste is onontbeerlijk, want soms is de toegevoegde waarde die een video voor het algemene beeld heeft niet direct evident. Dit is bijvoorbeeld het geval bij de meest markante video die tot op heden werd gearchiveerd. Het filmpje laat niet meer zien dan twee tienermeisjes die op een balkon zitten te giechelen, maar staat desondanks op nummer 9 in de lijst best bekeken video's aller tijden op de Nederlandse regio van YouTube. 'Dat komt namelijk door de thumbnail, het plaatje dat bij de link naar de video staat. Hierop lijkt het net of een van de meisjes een mannelijk geslacht in haar mond heeft.'

Uit recent onderzoek naar online videogebruik van Ster, Microsoft en marketingbureau Mindshare, blijkt dat 79% van de Nederlandse bevolking wel eens online video kijkt. In de groep van 13-50 jaar kijkt 13% regelmatig naar professionele pornografische video's en 17% naar erotiek van amateurs. Pornografie maakt een belangrijk deel uit van internetcultuur. 'Sterker nog: internet, net als video vroeger, is er groot mee geworden. Daarom gaan we in de toekomst misschien ook porno bewaren. Al wordt het lastig om voor dit genre criteria op te stellen.'

Beperkt houdbaar
Hoewel organisaties als de Koninklijke Bibliotheek en het internationale project Living Web Archive zich bezighouden met het archiveren van websites, richt het pilot-project van Beeld en Geluid zich in Nederland specifiek op webvideo's. De archivering van het culturele erfgoed kan immers niet aan gratis videosites worden toevertrouwd: filmpjes verdwijnen soms spontaan of worden door de beheerders van de site verwijderd wanneer er sprake lijkt van auteursrechten schending.

'Er was laatst commotie op blogs en Twitter omdat de video's van Esmée Denters waren verdwenen. (Denters werd wereldberoemd door video's waarin ze liedjes zingt, red.) Meer dan 100 miljoen mensen hebben haar video's gezien. Recent blokkeerde YouTube haar account. Esmée zingt namelijk covers en dat mag kennelijk niet.' Door het grote aantal verontwaardigde reacties is alles drie dagen later teruggedraaid.

Behalve het verdwijnen van content, speelt de factor tijd ook een bedreigende rol bij het onderhouden van een videoarchief. Net als bij analoge dragers als zijn de webvideo's in zekere zin maar beperkt houdbaar. 'De ontwikkeling van videoformats gaat razend snel en is moeilijk bij te houden. We hebben voor het programma flash gekozen als opslagmedium. Maar als er in de toekomst weer iets anders komt, zal het archief gemigreerd moeten worden. Dat betekent wel kwaliteitsverlies. Een andere oplossing is om ervoor te zorgen dat we altijd flash kunnen afdraaien bij Beeld en Geluid, zoals we nu nog steeds videorecorders in huis hebben. Voor alsnog blijft dit een probleem voor de toekomst.'

Dit artikel is verschenen in VPRO Gids #25.

Gerelateerd: De video's die ik gemaakt heb en op deze site staan.

Lees verder>>

Cartoon: Goedgelovig

Tekening: Hallie Lama
Concept: Michael Minneboo

Gerelateerde cartoons en teksten vind je in de rubriek Jezus Inc.

Lees verder>>